در باره ی این که شیطان از فرشته بوده است یا جن دیدگاه ها ی مختلفی وجود دارد .

منشاء اين اختلاف، جريان خلقت حضرت آدم عليه السلام بود كه با فرمان الهى ،فرشتگان بر آدم عليه السلام سجده كردند ولى شيطان سجده نكرد.

 عده‏اى كه مى‏گويند شيطان (ابليس) از فرشتگان بود، استدلال شان اين است كه: چون در آيه‏ى شريفه، ابليس از بين ملايكه استثنا شده (همه‏ى ملايكه سجده كردند الاّ ابليس) پس ابليس بايد از جنس ملايكه باشد.

 جواب: استثنا شدن ابليس از بين ملايكه نشان دهنده‏ى هم جنس بودن او با ملايك نيست؛ بلكه نهايتاً مى‏رساند كه ابليس (به واسطه‏ى عبادت چند ساله‏اش) ميان ملايك و در صف آنها بوده است؛ ولى بعدها به دليل استكبار و نافرمانى و عناد در پيشگاه خداوند سبحان، از بهشت رانده مى‏شود.

 تأييد بر اين مدّعا چند مطلب است.

 1- خداوند در سوره‏ى كهف مى‏فرمايد: "شيطان (ابليس) از جنس جنيّان است."

 2- خداوند، معصيت را به طور عام از ملايكه سلب نموده است. پس ملايكه موجوداتى معصوم هستند و هرگز مرتكب گناه، عناد، تفاخر، استكبار و... نمى‏شوند.

 3- در برخى آيات قرآن، سخن از آباء و اجداد شيطان به ميان آمده. و اين مطلب مى‏رساند كه توالد و تناسل در مورد شيطان و به طور عام در ميان جنيّان راه دارد و حال آنكه ملايكه موجوداتى روحانى هستند كه اين قبيل مسايل يا حتى خوردن و آشاميدن و... در مورد آنها راه ندارد.

 4- خداوند در برخى آيات قرآن فرموده است كه ملايكه را رسولانى قرار داده است. رسول يعنى فرستاده‏ى خدا و كسى كه عنوان رسول، برازنده‏ى وى مى‏گردد، احتمال هرگونه كفر و خطا و معصيت در او از بين مى‏رود. پس چگونه ممكن است شيطان با اين معصيت بزرگى كه مرتكب شد، جزء ملايكه باشد؟!

 علاوه بر اين، اجماع علما و اخبار متواترى از ائمه معصومين‏عليهم السلام به ما رسيده و حاكى از اين است كه: شيطان جزء ملايكه نبوده است. و همان گونه كه مى‏دانيم تواتر يكى از مهمترين ابزار كاشفيت در صدق حديث مى‏باشد.